Sayğacdan sonra evə və ya obyektə gələn elektrik xətti bütün daxili sistemin əsas qidalanma yoludur. Bu xəttdə zəif kontakt, nazik kabel, köhnə avtomat və ya paneldə boş bağlantı varsa, evin müxtəlif nöqtələrində gərginlik düşməsi, işıqların titrəməsi, avtomatın atması və kabelin qızması kimi problemlər yarana bilər. Ona görə giriş xətti yalnız elektrik gəlir-gəlmir sualı ilə deyil, real yük altında təhlükəsiz işləyib-işləməməsi ilə qiymətləndirilməlidir.
Bu yazıda sayğacdan sonra elektrik xəttində nələr yoxlanmalıdır, hansı əlamətlər risklidir və nə zaman peşəkar elektrik xidməti çağırmaq lazımdır suallarına praktik cavab veririk. Məqsəd sayğac avadanlığına müdaxilə etmək deyil, sayğacdan sonrakı daxili xətt və panel təhlükəsizliyini düzgün yoxlamaqdır.
Sayğacdan sonra gələn xətt adətən mənzilin və ya obyektin elektrik panelinə daxil olur və bütün daxili qrupları qidalandırır. Bu xəttin vəziyyəti pisdirsə, sonrakı rozetka, işıqlandırma və cihaz xətləri düzgün qurulsa belə problem davam edə bilər. Çünki əsas qidalanmada gərginlik itkisi və qızma yaranır.
Giriş xətti kabelin kəsiyi, uzunluğu, qorunması, panelə qoşulma keyfiyyəti və avtomatla uyğunluğu baxımından yoxlanmalıdır. Yeni təmir, güclü cihazların əlavə edilməsi və ya köhnə panelin yenilənməsi zamanı bu hissə mütləq nəzərə alınmalıdır.
Ev daxilində bir neçə otaqda işıqlar zəifləyib-güclənirsə, soyuducu, kondisioner və ya su qızdırıcısı işə düşəndə gərginlik hiss ediləcək dərəcədə düşürsə, səbəb yalnız son rozetkada olmaya bilər. Giriş xəttində zəif kontakt və ya kabel yüklənməsi də bu əlaməti yarada bilər.
Elektrik panelindən qoxu gəlirsə, avtomat və klemmlər qızırsa, şinlər qaralıbsa və ya səs eşidilirsə, xətti işlətməyə davam etmək risklidir. Bu əlamətlər boş kontakt və artıq yük göstəricisi ola bilər. Belə hallarda panelə müdaxilə etmədən usta çağırmaq lazımdır.
Giriş və ya qrup avtomatı tez-tez atırsa, onu daha böyük nominala dəyişmək düzgün həll deyil. Əvvəlcə xəttin yükü, kabelin kəsiyi və kontaktların vəziyyəti yoxlanmalıdır. Lazım gəldikdə avtomatların quraşdırılması və dəyişdirilməsi yalnız ölçmədən sonra aparılmalıdır.
Giriş kabeli evdəki ümumi yükə uyğun olmalıdır. Köhnə mənzillərdə əvvəlki illərin yükünə görə çəkilmiş kabel bu gün kondisioner, elektrik sobası, su qızdırıcısı, paltaryuyan və digər cihazların yükünü daşımaqda çətinlik çəkə bilər. Kabelin kəsiyi uyğun deyilsə, xətt qızır və izolyasiya zədələnə bilər.
Yeni güclü cihazlar əlavə edilirsə və ya mənzil təmir olunursa, giriş xətti və daxili qruplar birlikdə qiymətləndirilməlidir. Bu mərhələdə elektrik xətlərinin çəkilməsi və yenilənməsi işi real yük hesabına əsaslanmalıdır.
Sayğacdan gələn xətt panelə daxil olduqdan sonra düzgün avtomat, şin və qruplaşdırma ilə davam etməlidir. Paneldə boş klemmlər, qarışıq xətlər, köhnə avtomatlar və səliqəsiz kabel marşrutu varsa, nasazlıq tapmaq çətinləşir və qızma riski artır.
Peşəkar yoxlama zamanı giriş kabelinin panelə oturuşu, klemmlərin sıxlığı, avtomat nominalı, qrup bölgüsü və işarələmə nəzərdən keçirilir. Problem aşkar edilərsə, elektrik panellərinin yığılması və təmiri ilə sistem səliqəyə salınmalıdır.
Gərginlik düşməsi bəzən binanın ümumi təchizatı ilə bağlı olur, bəzən isə sayğacdan sonrakı xətt, panel və daxili qruplarda yaranır. Bu fərqi anlamaq üçün ölçmə lazımdır. Usta gərginliyi boş və yük altında yoxlayır, problemin giriş xəttindən, paneldən və ya konkret qrupdan gəldiyini ayırd edir.
İşıqlar titrəyir, cihazlar qeyri-sabit işləyir və avtomat atırsa, gərginlik problemlərinin diaqnostikası və həlli üçün xətt real şəraitdə yoxlanmalıdır. Təxminlə cihaz dəyişmək və ya avtomatı böyütmək problemi həll etmir.
Bəli. Əgər bir neçə rozetka eyni anda qızırsa, güclü cihaz qoşulanda müxtəlif otaqlarda problem yaranırsa və ya uzadıcılar isinirsə, səbəb yalnız son nöqtədə olmaya bilər. Ümumi xəttdə yüklənmə və ya panel bağlantısı bütün rozetka qruplarına təsir edə bilər.
Problemli rozetkalar yenilənməli, amma bununla yanaşı xətt yükü də ölçülməlidir. Lazım olduqda rozetka və açarların quraşdırılması və dəyişdirilməsi ümumi xətt diaqnostikası ilə birlikdə aparılmalıdır.
Yeni qruplar əlavə ediləndə və ya evdə əlavə rozetka, kondisioner xətti, mətbəx xətti çəkiləndə giriş xəttinin yük ehtiyatı nəzərə alınmalıdır. Əsas xətt zəifdirsə, yeni qrupların ayrıca çəkilməsi belə tam nəticə verməyə bilər. Bu səbəbdən gizli və açıq elektrik xətlərinin montajı giriş xətti və panel imkanları ilə birlikdə planlaşdırılmalıdır.
Köhnə giriş kabelində izolyasiya zədəsi, nəm, mexaniki sıxılma və ya zəif birləşmə varsa, qısaqapanma və elektrik sızması riski arta bilər. Yanıq iyi, təkrarlanan avtomat atması və paneldə qaralma varsa, xətti yenidən qoşub sınamaq təhlükəlidir. Belə vəziyyətdə qısaqapanmaların aradan qaldırılması üçün peşəkar diaqnostika lazımdır.
Kondisioner, elektrik sobası, su qızdırıcısı, paltaryuyan və digər güclü cihazlar əlavə ediləndə yalnız həmin cihazın rozetkası yox, ümumi giriş xətti də qiymətləndirilməlidir. Cihaz xətti düzgün çəkilsə də, panel və giriş qidalanması zəifdirsə, problem yenə davam edəcək. Bu cihazlar üçün elektrik avadanlıqlarının qoşulması ümumi yük hesabı ilə birlikdə aparılmalıdır.
İstifadəçi kimi siz hansı cihaz qoşulanda işıqların zəiflədiyini, avtomatın nə vaxt atdığını, paneldən qoxu və ya səs gəlib-gəlmədiyini müşahidə edə bilərsiniz. Amma panelin içindəki naqillərə toxunmaq, giriş avtomatını dəyişmək və ya sayğac yaxınlığında müdaxilə etmək təhlükəlidir.
Topladığınız müşahidələr ustaya problemin istiqamətini daha tez tapmağa kömək edir. Peşəkar yoxlama isə ölçmə cihazları ilə aparılmalıdır.
Panel qızırsa, avtomat təkrar atırsa, işıqlar bütün evdə titrəyirsə, güclü cihazlar qoşulanda gərginlik düşürsə, köhnə kabeldən şübhələnirsinizsə və ya təmir zamanı yeni xəttlər əlavə olunacaqsa, peşəkar elektrik ustası çağırmaq lazımdır.
Elektrik-ustasi.az üzərindən sifariş göndərərək sayğacdan sonrakı elektrik xətti, giriş kabeli, panel və avtomat yoxlaması üçün peşəkar yardım ala bilərsiniz.
Sayğacdan sonra gələn elektrik xətti bütün evin elektrik sisteminin əsas dayağıdır. Kabel kəsiyi, avtomat seçimi, panel bağlantıları və gərginlik vəziyyəti düzgün yoxlanmasa, daxili xətlərdə təkrarlanan problemlər yarana bilər. Təhlükəsiz həll ümumi yükü ölçmək, paneli yoxlamaq və xətti real ehtiyaca uyğunlaşdırmaqdır.
